De eerste dagen thuis: wat gebeurt er in de kraamtijd?
Ouderatlas-redactie · gepubliceerd
De kraamtijd is de eerste week thuis met je baby, met kraamzorg aan huis. Lees rustig wat de kraamverzorgende doet, welke controles er zijn en hoe je zelf herstelt.
In het kort
- Met de kraamtijd bedoelen mensen meestal de kraamweek: de eerste vijf tot tien dagen na de geboorte, met kraamzorg aan huis.
- De kraamverzorgende doet elke dag kraamcontroles, let op je herstel en helpt je met de verzorging en de voeding van je baby.
- De eerste tien dagen is je verloskundige je eerste aanspreekpunt bij vragen over jouw gezondheid en die van je baby; ze komt een aantal keer bij je thuis langs.
- Neem in de eerste tien dagen meteen contact op met je verloskundige (of gynaecoloog) als je veel bloed uit je vagina verliest, koorts krijgt, je ziek of grieperig voelt, je somber voelt, of als je bang of in de war raakt.
- Ongeveer zes weken na de bevalling ga je op nacontrole bij je verloskundige.
Je bent bevallen en gaat naar huis, of je bevalt gewoon thuis. En dan? De eerste dagen met je baby heten de kraamtijd, en het is een bijzondere en soms overweldigende periode. Je lichaam herstelt van de bevalling, je leert je baby kennen en er komt hulp over de vloer. In dit artikel lees je rustig wat je die eerste dagen kunt verwachten.
We beschrijven wat de kraamverzorgende doet, welke controles er zijn, hoe je zelf herstelt en hoe je de kraamvisite en je rust een beetje in balans houdt. Alles wat we vertellen is algemeen. Heb je een vraag over jezelf of je baby, dan is je eigen verloskundige of huisarts je beste gesprekspartner.
Wat is de kraamtijd precies?
Met de kraamtijd bedoelen de meeste mensen de kraamweek: de eerste vijf tot tien dagen na de geboorte van je baby. In die dagen heb je kraamzorg aan huis, zo legt De Verloskundige (KNOV) uit. Een kraamverzorgende komt bij je thuis en is er om jou en je baby te ondersteunen, precies in de fase waarin alles nog nieuw is en wennen is.
Ook je verloskundige blijft in deze periode dichtbij. De eerste tien dagen na de bevalling is zij je eerste aanspreekpunt bij vragen over de gezondheid van jou en je baby, en ze komt een aantal keer bij je thuis langs. Je staat er dus niet alleen voor: er is deze week een klein team om je heen dat meekijkt en meedenkt.
De kraamverzorgende: controles en hulp aan huis
Na de bevalling komt de kraamverzorgende een aantal dagen bij je thuis. Elke dag doet ze de kraamcontroles en helpt ze je met de verzorging van je baby, van verschonen tot het aanleggen bij de borst. Veel ouders vinden het fijn dat ze hun vragen gewoon kunnen stellen terwijl iemand met ervaring naast ze staat.
Bij de controles kijkt de kraamverzorgende volgens Thuisarts.nl onder andere naar je bloedverlies, het herstel van je baarmoeder, je bloeddruk en je temperatuur. Ook geeft ze advies over de voeding, of je nu borstvoeding of flesvoeding geeft. Zo houdt ze samen met je verloskundige in de gaten of jouw herstel en dat van je baby goed op gang komen.
Toch is het goed om zelf ook de belangrijkste alarmsignalen te kennen. Neem in de eerste tien dagen meteen contact op met je verloskundige (of gynaecoloog) als je veel bloed uit je vagina verliest, koorts krijgt, je ziek of grieperig voelt, je somber voelt, of als je bang of in de war raakt. Twijfel je? Bel dan liever één keer te veel dan te weinig.
Jouw eigen herstel in de eerste dagen
Terwijl alle aandacht naar je baby gaat, is je eigen lichaam ook druk aan het herstellen. Na de bevalling verlies je bloed en bloedklonten via je vagina; dit wordt ook wel vloeien genoemd. Volgens Thuisarts.nl wordt dit steeds minder en stopt het binnen zes weken. Geef je borstvoeding, dan neemt het bloedverlies vaak sneller af, doordat je baarmoeder daarbij samentrekt.
Heb je hechtingen na de bevalling? Volgens Thuisarts.nl lossen die vanzelf op, dus je hoeft ze niet te laten verwijderen. Voor de pijn noemt Thuisarts.nl koelen of eventueel paracetamol; overleg bij pijn of twijfel altijd met je verloskundige of huisarts. Ook naar het toilet gaan kan de eerste dagen wat lastig zijn: poepen gaat soms moeilijk. Thuisarts.nl adviseert dan om gezond te eten met veel vezels en veel te drinken.
Je borsten veranderen deze dagen ook. Ze gaan steeds meer melk maken, worden voller en kunnen hard en gespannen aanvoelen; dit heet stuwing. Geef je borstvoeding, dan helpt het om je baby vaak en lang genoeg te laten drinken. Thuisarts.nl noemt in de eerste weken ongeveer acht tot twaalf keer per dag. De kraamverzorgende helpt je hier graag bij op gang.
Kraamvisite, rust en tijd voor je baby
De kraamweek is ook de tijd waarin iedereen je baby wil zien. Kraamvisite is gezellig en lief bedoeld, maar het kan ook veel energie kosten, net nu je lichaam rust nodig heeft om te herstellen. Veel ouders merken dat het helpt om het bezoek een beetje te spreiden en niet te veel op één dag te plannen.
Luister vooral naar je eigen lichaam en je gevoel. Je hoeft niet de gastvrouw of gastheer uit te hangen; de kraamverzorgende kan je juist helpen om je rust te bewaken. Gebruik de rustige momenten om je baby te leren kennen, te knuffelen en samen op gang te komen. Die allereerste dagen samen komen maar één keer.
- Plan niet te veel bezoek op één dag en houd de visites kort
- Vraag gerust of bezoek iets meeneemt of even helpt in huis
- Geef je grenzen aan; even geen bezoek mag altijd
- Neem rust zodra je de kans krijgt, ook overdag
Na de kraamweek: hoe het verdergaat
Na vijf tot tien dagen stopt de kraamzorg en sta je er samen met je partner of je eigen netwerk voor. Je bloedverlies neemt in de weken daarna verder af en stopt volgens Thuisarts.nl binnen zes weken. Ook blijft je verloskundige de eerste tien dagen na de bevalling je aanspreekpunt bij vragen over je gezondheid.
Ongeveer zes weken na de bevalling ga je op nacontrole bij je verloskundige. Dan wordt besproken hoe het met je herstel gaat en hoe je je voelt. Zit je vóór die tijd ergens mee of vertrouw je iets niet? Neem dan altijd contact op met je eigen verloskundige, huisarts of gynaecoloog. Zij denken graag met je mee.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt de kraamweek?▾
Wat controleert de kraamverzorgende bij mij?▾
Hoelang blijf ik bloed verliezen na de bevalling?▾
Wanneer moet ik in de kraamweek meteen bellen?▾
Wanneer is de nacontrole na de bevalling?▾
Waar dit bij hoort in je zwangerschap
Dit speelt vooral in deze weken. Ga naar de week waarin jij nu zit:
Verder lezen
Bronnen en verantwoording
Deze informatie is algemeen van aard en op basis van breed gedeelde, publieke voorlichting. Ze vervangt geen persoonlijk advies. Heb je vragen of zorgen over je zwangerschap, neem dan altijd contact op met je eigen verloskundige, huisarts of gynaecoloog.