De drie trimesters van je zwangerschap uitgelegd

Ouderatlas-redactie · gepubliceerd

Je zwangerschap wordt verdeeld in drie trimesters van ongeveer dertien weken. Hieronder zie je welke weken bij welk deel horen en wat er grofweg in elke fase met je baby en je lichaam gebeurt.

Klei-illustratie van een zaadje, een kiemplantje en een jong plantje langs een gebogen lint

In het kort

  • Een trimester is een periode van ongeveer drie maanden. Volgens De Verloskundige wordt je zwangerschap verdeeld in drie trimesters van ongeveer dertien weken.
  • Het eerste trimester loopt van week 1 tot en met 12, het tweede van week 13 tot en met 26 en het derde van week 27 tot aan de bevalling (gemiddeld rond 40 tot 41 weken).
  • In het eerste trimester worden de organen aangelegd, in het tweede voel je je baby meestal bewegen en in het derde groeit je baby vooral in gewicht.
  • Misselijkheid is meestal het ergst rond week 9; volgens Thuisarts.nl is 6 van de 10 vrouwen niet meer misselijk na week 12 en 9 van de 10 niet meer na week 20.
  • Neem meteen contact op met je verloskundige bij bloedverlies of verlies van vruchtwater, als je je baby (na 25 weken) minder voelt bewegen, of bij aanhoudende hoofdpijn, sterretjes of lichtflitsen zien, pijn boven in je buik of plotselinge zwelling van gezicht, handen of voeten.
  • De grens tussen twee trimesters is een globale indeling; je ziet de overgang soms een week vroeger of later, bijvoorbeeld rond week 13 en 14 en rond week 27 en 28.

Je zwangerschap wordt opgedeeld in drie trimesters van ongeveer dertien weken elk. Het is een handige manier om de negen maanden overzichtelijk te maken: elk trimester heeft zijn eigen karakter, met eigen mijlpalen voor je baby en eigen veranderingen in jouw lichaam.

In dit overzicht zie je precies welke weken bij welk trimester horen en wat er grofweg in elke fase gebeurt. Wil je daarna de details van een specifieke week? Op de losse weekpagina's lees je per week hoe groot je baby is, wat er verandert en waar je op kunt letten.

Wat is een trimester eigenlijk?

Het woord trimester betekent letterlijk een periode van drie maanden. In de verloskundige zorg wordt je zwangerschap verdeeld in drie van die perioden, elk van ongeveer dertien weken. Zo ontstaan het eerste, tweede en derde trimester: drie herkenbare fasen die je helpen om de negen maanden overzichtelijk te houden.

Volgens De Verloskundige loopt het eerste trimester van week 1 tot en met week 12, het tweede trimester van week 13 tot en met week 26 en het derde trimester van week 27 tot aan de bevalling. Die bevalling is gemiddeld rond 40 tot 41 weken, al bevalt bijna niemand precies op de uitgerekende datum.

Omdat elk trimester ongeveer dertien weken duurt, is de grens tussen twee delen een globale indeling en geen harde streep. Je komt daarom soms een verdeling tegen die de overgang een week later legt, bijvoorbeeld rond week 13 en 14 of rond week 27 en 28. Verwarrend hoeft dat niet te zijn: het gaat om dezelfde drie fasen, met een overgangsweek die net iets anders wordt geteld.

Wil je precies weten wat er in een bepaalde week gebeurt, kijk dan op de losse weekpagina's. Hieronder lopen we de drie trimesters langs, van week 1 tot en met de uitgerekende week 40, zodat je ziet welke weken bij welk deel horen.

Het eerste trimester: week 1 tot en met 12

Het eerste trimester is de fase waarin de basis wordt gelegd. In deze weken groeit het embryo hard en worden de belangrijkste organen aangelegd. Uiterlijk is er nog weinig te zien, maar er gebeurt van alles: van een klein bolletje cellen groeit je baby tegen het einde van dit trimester uit tot ongeveer de grootte van een limoen.

De telling begint al bij week 1, terwijl je dan strikt genomen nog niet zwanger bent. Dat komt doordat verloskundigen en artsen rekenen vanaf de eerste dag van je laatste menstruatie, een moment dat je meestal goed weet. De bevruchting volgt pas ongeveer twee weken later. Op de pagina over week 1 lees je hoe dat tellen precies zit.

Lichamelijk kan dit trimester pittig zijn. Veelvoorkomende klachten zijn gevoelige borsten, misselijkheid, vermoeidheid, vaak moeten plassen, verstopping en een opgeblazen gevoel. De misselijkheid is volgens Thuisarts.nl meestal het ergst rond week 9. Van de vrouwen die er last van hebben, is 6 van de 10 niet meer misselijk na week 12 en 9 van de 10 niet meer na week 20.

Rond week 13 en 14 loopt dit eerste trimester ten einde en begint het tweede. Veel vrouwen merken dat de misselijkheid en de vermoeidheid dan afnemen. Op de pagina over week 13 zie je hoe je baby tegen het einde van dit trimester al vingerafdrukken krijgt.

Het tweede trimester: week 13 tot en met 26

Het tweede trimester wordt door veel vrouwen als een prettige, rustiger fase ervaren. De misselijkheid neemt doorgaans af en je energie komt vaak terug. Het is een mooie periode om van te genieten voordat je buik echt groot en zwaar wordt.

In dit trimester gebeuren twee zichtbare dingen: je buik groeit duidelijk en meestal ga je je baby voelen bewegen. Die eerste schopjes voelen vaak als kleine borrelingen of vlindertjes en worden in de loop van de weken steeds duidelijker. Op de pagina over week 14, de eerste week van dit trimester, lees je hoe je baby dan al kan fronsen.

Helemaal zonder ongemak is deze fase niet. Doordat je baarmoeder groeit, kun je last krijgen van bandenpijn: een trekkend gevoel laag in je buik doordat de banden die je baarmoeder ondersteunen oprekken. Ook lage rugpijn komt in deze periode vaker voor. Veel vrouwen ervaren dat rustig aan doen en in beweging blijven prettig voelt; bespreek met je verloskundige wat bij jou past.

Tegen week 26 en 27 sluit je het tweede trimester af. De hersenen van je baby maken dan een flinke groeispurt door. Op de pagina over week 27, de laatste week van dit trimester, lees je daar meer over.

Het derde trimester: week 27 tot de bevalling

In het derde trimester draait alles om aankomen en uitrijpen. Je baby is grotendeels af en groeit nu vooral in gewicht. Je voelt hem of haar steeds beter bewegen en zelfs reageren, bijvoorbeeld op geluid of op een hand op je buik.

Voor jou is dit vaak het lichamelijk zwaarste trimester. Veelvoorkomende ongemakken zijn vocht vasthouden, harde buiken en kortademigheid doordat je baarmoeder tegen je middenrif duwt. Veel vrouwen ervaren baat bij kleine maaltijden, een goede houding en voldoende rust; blijft een klacht hinderen, bespreek dat dan met je verloskundige. De pagina over week 28, de eerste week van dit trimester, staat vol met wat je nu kunt verwachten.

Het derde trimester eindigt met de bevalling, gemiddeld rond 40 tot 41 weken. Belangrijk om te weten: maar een klein deel van de baby's wordt precies op de uitgerekende datum geboren. Iets eerder of later bevallen is heel normaal. Op de pagina over week 40, de uitgerekende week, lees je waar je op let en wanneer je belt.

Blijf in dit trimester goed op de bewegingen van je baby letten. Voel je je baby na 25 weken minder bewegen dan je gewend bent, neem dan meteen contact op met je verloskundige. Hieronder staan alle signalen op een rij waarbij je niet moet wachten.

Wanneer neem je meteen contact op?

Bij de meeste klachten in de zwangerschap is er niets aan de hand, maar sommige signalen zijn een reden om meteen te bellen. Twijfel je, of maak je je zorgen? Neem dan altijd contact op met je eigen verloskundige, huisarts of gynaecoloog. Bellen mag altijd, ook 's nachts en ook als het misschien niets blijkt te zijn.

Neem volgens Thuisarts.nl onder andere direct contact op in de volgende situaties:

Deze informatie is algemeen en vervangt niet het advies van je eigen zorgverlener. Vertrouw je iets niet, wacht dan niet af maar bel je verloskundige of de verloskamer.

  • Bloedverlies uit je vagina.
  • Verlies van vruchtwater.
  • Als je je baby na 25 weken minder voelt bewegen dan anders.
  • Voordat je 37 weken zwanger bent: buik- of rugpijn die met regelmaat komt en gaat.
  • Bij een zwangerschap van meer dan 20 weken: hoofdpijn die steeds erger wordt, sterretjes, lichtflitsen of dubbel zien, misselijkheid, pijn boven in je buik of plotselinge zwelling van je gezicht, handen of voeten. Dit kunnen tekenen van zwangerschapsvergiftiging zijn.

Veelgestelde vragen

Hoeveel weken duurt een trimester?
Een trimester duurt ongeveer dertien weken. Volgens De Verloskundige loopt het eerste trimester van week 1 tot en met 12, het tweede van week 13 tot en met 26 en het derde van week 27 tot aan de bevalling, gemiddeld rond 40 tot 41 weken.
Bij welk trimester horen week 13 en week 27?
Volgens de indeling van De Verloskundige hoort week 13 bij het tweede trimester en week 27 bij het derde. Omdat elk deel ongeveer dertien weken duurt, is die grens globaal: sommige indelingen leggen de overgang een week later, rond week 14 en week 28. Het gaat in beide gevallen om dezelfde drie fasen.
Wanneer neemt de misselijkheid van het eerste trimester af?
Misselijkheid is volgens Thuisarts.nl meestal het ergst rond week 9. Van de vrouwen die er last van hebben, is 6 van de 10 niet meer misselijk na week 12 en 9 van de 10 niet meer na week 20. Houd je langer klachten, bespreek dat dan met je verloskundige.
Welk trimester is het zwaarst?
Dat verschilt per vrouw. In het eerste trimester hebben veel vrouwen last van misselijkheid en vermoeidheid, het tweede trimester voelt vaak wat lichter en in het derde trimester wordt je buik groot en zwaar, met bijvoorbeeld kortademigheid en harde buiken. Er is geen vast patroon: luister naar je lichaam en bespreek klachten met je verloskundige.
Wanneer neem ik meteen contact op met mijn verloskundige?
Neem meteen contact op bij bloedverlies of verlies van vruchtwater, als je je baby na 25 weken minder voelt bewegen, of bij aanhoudende hoofdpijn, sterretjes of lichtflitsen zien, pijn boven in je buik of plotselinge zwelling van je gezicht, handen of voeten. Twijfel je? Bellen mag altijd, ook 's nachts.
Waarom telt week 1 al mee terwijl ik dan nog niet zwanger ben?
Verloskundigen en artsen rekenen de zwangerschap vanaf de eerste dag van je laatste menstruatie, omdat je dat moment meestal goed weet. De bevruchting volgt pas ongeveer twee weken later. Daardoor telt week 1 al mee terwijl er nog geen baby is. Op de pagina over week 1 lees je hoe dat precies zit.

Waar dit bij hoort in je zwangerschap

Dit speelt vooral in deze weken. Ga naar de week waarin jij nu zit:

Verder lezen

Bronnen en verantwoording

Deze informatie is algemeen van aard en op basis van breed gedeelde, publieke voorlichting. Ze vervangt geen persoonlijk advies. Heb je vragen of zorgen over je zwangerschap, neem dan altijd contact op met je eigen verloskundige, huisarts of gynaecoloog.